Liereman

‘Aargh, kijk die ouwe daar!’ klonk het achter me. Een kinderstem. Ik keek geschrokken om. Twee meisjes, sprieten van dertien met touwhaar. Ze giechelden en gniffelden, maar gelukkig niet om mij. Mijn broek was dus niet uitgescheurd, er zat geen vogelpoep in mijn haar, er zat geen sticker op mijn rug met de voorkant is nog erger. ‘Bizar. Die zit niet echt lekker in z’n vel, hee’, zei het andere meisje. Ze sloeg de spijker op zijn kop.

Hun belangstelling betrof De Liereman. Zo noem ik hem altijd. Een sleetse oude hippie van zeventig, blijven steken in de folk-tijd. Woont bij ons in de buurt. Op zaterdag is hij altijd te vinden op de Lindengracht- en Noordermarkt. De kooplieden noemen hem die saggerijn.
Straatmuzikant is hij. Hij speelt draailier, best bijzonder – ach, de folkies: dansen op muziek van draailier en doedelzak door de Vlaamse groep ’t Kliekske van, jawel: draailer- en doedelzakbouwer Herman De Wit. Ik was dus ook zo’n vrolijk folkie. Ik zie de liereman zo al dertig jaar.
Eigenlijk ken ik alleen vrolijke muzikanten, of mooi droevige, zoals de Bulgaren op de bruggen, die de Liereman altijd overstemmen. De Liereman oogt op het eerste gezicht best droevig, of eigenlijk meer sneu, afgeleefd. Bozig soms zelfs. Niet bepaald plezier in het leven. Hij staat meestal op een onopvallende plek. Niet handig, omdat het geluid van zijn instrument niet verder draagt dan een paar meter. Het is ook niet duidelijk of hij geld wil. Soms ligt er een oude muts aan zijn voeten, maar daar zit nooit iets in. Als je hem wat muntgeld toestopt reageert hij nors. Soms zingt hij erbij. Onverstaanbaar, uit de maat en eentonig. Maar als je dan goed kijkt zie je zijn ogen glinsteren. Als hij, heel zelden, weleens lacht, is het satanisch. Hij draagt klompen en om zijn ene klomp zit een band met belletjes. Af en toe stampt hij wat met die belletjesklomp, maar ook dat is niet in de maat. Maar de altijd bozige liereman bedoelt het, diep van binnen, wel goed en zijn muziek is gewoon een poging ons wat vrolijkheid te brengen. Nou, bij mij, diep van binnen, staagt hij daar stiekem altijd weer in. Rozen op je pad, Liereman 🎵

De draailier (Engels: hurdy gurdy) vind ik een van de mooiste klassieke snaarinstrumenten. Denk aan een viool, waarbij de strijkstok is vervangen door een ronddraaiende schijf. De melodie wordt gespeeld door toetsen op de snaren te drukken. Twee in een kwint gestemde bourdon-snaren leggen een constante ‘drone’ onder de muziek. Je kunt er alles mee: van lieflijke middeleeuwse balladen tot opzwepende Hongaarse dansen.

Ter illustratie
Op YouTube is ontzettend veel materiaal over de draailier. Ik heb maar wat gekozen. Geen kwezelige klassiekers maar de Zwitserse heavymetal-folkband (en ook lekker gothic) Eluveitie: met het nummer Havoc.
Wil je zien hoe het echt werkt: in een rustiger omgeving speelt Eluveitie’s draailierspeelster Anna Murphy het nummer Britcom, begeleid door de drum-soundtrack.

En verdomd, ik heb hém ook gevonden!
En kijk: hij lacht!

(meazdeweaz)

Advertenties

5 gedachten over “Liereman”

Reacties zijn gesloten.